الشيخ أبو الفتوح الرازي

4

روض الجنان وروح الجنان في تفسير القرآن ( فارسي )

چنان كه بيان كرده شد ، « تا » را « زا » كردند و ادغام كردند ، يقال : تزمّل الرجل و تدثّر إذا تستّر بثيابه ، و زمّل غيره إذا ستره ، قال امرؤ القيس : كأنّ ثبيرا في عرانين وبله كبير اناس في بجاد مزمّل ابو عبد اللَّه الجدلى گفت : از عايشه پرسيدم از اين آيت . گفت : اين آيت آمد و من و رسول در يك چادر بوديم ، طول آن چهارده گز . يك نيمه بر دوش رسول بود ( 1 ) و يك نيمه من بر خود پوشيده بودم كه خفته بودم . گفتم : آن چادر از چه بود ؟ گفت : و اللَّه كه از ابريشم و كتان و خز و كج و ريسمان ( 2 ) نبود . تا نش ( 3 ) موى ( 4 ) بز بود و پودش پشم شتر . سدّي گفت : مراد آن است كه : اى خفته برخيز و نماز كن . عكرمه گفت معنى آن است كه : اى مرد خويشتن پوشيده به اعباء رسالت و ملابست و مخالطت كرده به آن ( 5 ) . * ( قُمِ اللَّيْلَ إِلَّا قَلِيلًا ) * ، برخيز در شب الَّا اندكى . حسن گفت : رسول را و صحابهء او را در بدايت كار فريضه بود برخاستن در شب به نماز ( 6 ) ثلثى از شب يا نيمى از شب ( 7 ) برخاستندى ( 8 ) و نماز كردندى ( 9 ) تا پايهاشان بر آماهيد و رنجور شدند . خداى تعالى نسخ كرد آن را براى تخفيف ايشان . ديگر مفسّران گفتند : اين امر نفل و هم بر حد خود مانده است . آن روز سنت بود و امروز هم سنت است ، بيانه قوله تعالى : وَمِنَ اللَّيْلِ فَتَهَجَّدْ بِه نافِلَةً لَكَ ( 10 ) .

--> ( 1 ) . آج : نيمه رسول - صلى اللَّه عليه و سلَّم - بر دوش مبارك نهاده نماز مىكرد . ( 2 ) . آج : كرباس . ( 3 ) . آج : تارش . ( 4 ) . كا ، آد ، گا : پشم . ( 5 ) . كا : با آن . ( 6 ) . كا ، آد ، گا : برخاستن به نماز شب . ( 7 ) . آد ، گا : از آن . ( 8 ) . آج : بر مىخاستند . ( 9 ) . آج ، كا : نماز مىكردند . ( 10 ) . سورهء بنى اسرائيل ( 17 ) آيهء 79 .